Het Secretariaat van de Synode heeft de tussentijdse rapporten gepubliceerd van tien studiegroepen, samen met bijdragen van de Canonieke Commissie en de SECAM-commissie over polygamie. Deze groepen werden in maart 2024 opgericht op verzoek van paus Franciscus om complexe thema’s verder uit te werken na de synode over synodaliteit.
Volgens kardinaal Mario Grech, secretaris-generaal van de synode, is de publicatie bedoeld om inzicht te geven in de voortgang en de synodale methode: luisteren, dialoog en samenwerking. Door het overlijden van paus Franciscus en de verkiezing van paus Leo XIV is de deadline voor eindrapporten verlengd tot 31 december 2025.
De rapporten tonen een breed scala aan initiatieven: van digitale evangelisatieprojecten en herziening van priesteropleiding tot consultaties over de rol van vrouwen en oecumenische richtlijnen. Ook werden bijdragen verzameld van religieuzen, leken en experts wereldwijd.
Het complete tussenrapport is hier te vinden. De volledige tussentijdse rapporten zijn ook per studiegroep beschikbaar op de website van het Synode Secretariaat.
Per studiegroep wordt hieronder kort de inhoud van de tussenrapportage weergegeven.
Studiegroep 1 – Oosterse en Latijnse Kerken
Deze groep onderzoekt de pastorale zorg voor oosterse gelovigen in de diaspora die geen eigen hiërarchie hebben. Er wordt gewerkt aan een mogelijke herziening van het oosterse canoniek recht, gebaseerd op een vragenlijst van 25 punten en consultaties met patriarchen en lokale kerken.
Studiegroep 2 – Roep van armen en aarde
De groep verzamelde meer dan 200 bijdragen van religieuze instituten en netwerken wereldwijd. Ze focust op inclusie van gemarginaliseerde groepen en mensen met een handicap, en werkt samen met organisaties zoals UISG en lokale kerken om concrete aanbevelingen te formuleren.
Studiegroep 3 – Digitale missie
Deze groep onderzoekt hoe de Kerk missionair kan zijn in digitale omgevingen. Het initiatief “De Kerk luistert naar jou” bracht 1.618 digitale missionarissen uit 67 landen samen. Er wordt ook gewerkt aan richtlijnen voor ethiek en bescherming in digitale contexten, in samenwerking met de Pauselijke Commissie voor de Bescherming van Minderjarigen.
Studiegroep 4 – Priesteropleiding
De groep bekijkt een synodale herziening van de Ratio Fundamentalis Institutionis Sacerdotalis. Het rapport benadrukt gezamenlijke vormingsmomenten voor leken en gewijde personen, en meer betrokkenheid van vrouwen en gezinnen. Er wordt gedacht aan een voorlopig document dat inspeelt op uitdagingen zoals sociale media en AI.
Studiegroep 5 – Rol van vrouwen
Het Dicasterie voor de Geloofsleer verzamelde omvangrijk materiaal over leiderschap van vrouwen in de Kerk. Het eindrapport zal ingaan op spanningen rond klerikalisme, mannelijk chauvinisme en de vraag naar toegang tot het diaconaat. Ook worden getuigenissen van vrouwen in leidinggevende functies opgenomen.
Studiegroep 6 – Relaties binnen de Kerk
Drie subgroepen analyseerden de samenwerking tussen bisschoppen, gewijde personen en kerkelijke verenigingen. Het werk omvat interviews, vragenlijsten en consultaties met UISG en USG. Het doel is om richtlijnen te ontwikkelen voor betere samenwerking en participatie.
Studiegroep 7 – Bisschopsambt
De groep onderzocht criteria voor selectie en vorming van bisschoppen en raadpleegde circa 200 personen wereldwijd. Er wordt gepleit voor meer transparantie, betrokkenheid van gelovigen en betere vorming van bisschoppen. Ook werden inzichten uit leiderschapsselectie in het bedrijfsleven meegenomen.
Studiegroep 8 – Ambt van nuntius
Via webinars en consultaties met 87 nuntiussen en bisschoppenconferenties wordt gekeken hoe dit ambt missionair en synodaal kan worden hervormd. Thema’s zijn opleiding, regionale samenwerking, ondersteuning in eerste dienstjaren en zorg na pensionering.
Studiegroep 9 – Opkomende leerstellige kwesties
Deze groep behandelt ethische en pastorale uitdagingen zoals geweld tegen vrouwen, inclusie van gemarginaliseerde groepen en homoseksualiteit. Het doel is referentiecriteria te bieden, niet uniforme oplossingen, met nadruk op gastvrijheid en dialoog.
Studiegroep 10 – Oecumene
De groep werkt aan praktische richtlijnen voor lokale kerken om christelijke eenheid te bevorderen. Er is overleg met oecumenische gemeenschappen zoals Taizé, Chemin Neuf en Focolare, en met theologen wereldwijd. Thema’s zijn eucharistische gastvrijheid en het primaat van Petrus.
Naast de tien studiegroepen zijn er nog een drietal extra studiegroepen/commissie ingesteld voor de volgende onderwerpen:
- Canonieke Commissie onderzoekt mogelijke wetswijzigingen rond participatieve organen en bisschoppenconferenties.
- SECAM buigt zich over pastorale zorg voor mensen in polygame relaties, met een drieledige methode: luisteren, waarderen en betrekken.
- Liturgiegroep reflecteert op de rol van vrouwen in liturgie en synodale vieringen, inclusief bijbelse getuigenissen in lectionaria.
