“Vrede zij met u allen!” Het waren de eerste woorden van paus Leo XIV na zijn uitverkiezing op 8 mei 2025. En verder zei hij: “We willen een synodale kerk zijn, een kerk die op weg gaat, een kerk die altijd vrede zoekt, die altijd naastenliefde zoekt, die altijd dichtbij wil zijn, vooral bij hen die lijden.” Vrede als kernboodschap.
Dat lezen we ook in de eerste encycliek van de paus: Magnifica Humanitas (Schitterende mensheid). Vrede is niet alleen de afwezigheid van oorlog, maar een vrucht van gerechtigheid, menselijke waardigheid, dialoog en solidariteit. Vrede ontstaat als technologie, politiek en economie ten dienste staan van de mens en het algemeen welzijn. De paus presenteert de ‘beschaving van liefde’ als alternatief voor een cultuur van macht. Laten we samen bouwen aan een samenleving waarin we samenwerken, naar elkaar luisteren en waarin de dialoog een fundament is van vreedzaam samenleven.
Vrede begint met het erkennen van de waardigheid van iedere mens. Daarom zijn de bestrijding van armoede, de bescherming van mensenrechten en de bevordering van sociale rechtvaardigheid essentiële voorwaarden voor vrede. De paus vraagt om conflicten niet te bekijken vanuit het perspectief van machtige staten of strategische belangen, maar vanuit het perspectief van degenen die lijden onder oorlog, ontheemding en geweld. Juist hun ervaringen onthullen de ware menselijke kosten van conflicten en kunnen de weg wijzen naar verzoening.
Vrede wordt niet bereikt door macht of technologische superioriteit, maar door het opbouwen van rechtvaardige relaties tussen mensen en volkeren, met respect voor de waardigheid van iedere persoon.
De officiële Nederlandse vertaling van Magnifica Humanitas aangevuld met gespreksvragen om zelf mee aan de slag te gaan, is vanaf eind oktober beschikbaar via Otheo Books
Bij Magnifica Humanitas zijn door het Vaticaan infographics gemaakt, deze zijn ook in het Nederlands beschikbaar
